Mavi Vatan hamlesi Washington'ı karıştırdı

Türkiye'nin deniz yetki alanlarına ilişkin uygulamalarını yasal zemine taşımayı hedefleyen "Mavi Vatan" düzenlemesine yönelik tartışmalar, bu kez Washington'a taşındı. ABD Kongresi'nde Yunanistan ve İsrail'e yakın isimler, Dışişleri Bakanı Marco Rubio'ya gönderdikleri mektupla Türkiye'nin olası yasal adımlarına karşı açık tutum alınmasını talep etti.

ABD Kongresi'ndeki Kongre Yunan-İsrail İttifakı (CHIA) Eş Başkanları Gus Bilirakis ve Brad Schneider tarafından kaleme alınan iki partili mektupta, Türkiye'nin Mavi Vatan doktrinini yasal çerçeveye taşımasının Doğu Akdeniz'deki mevcut dengeleri etkileyebileceği öne sürüldü.

Rubio'ya dört maddelik çağrı

Kongre üyeleri, ABD yönetiminden Türkiye'ye ilişkin daha net bir tutum benimsemesini isterken, mektuplarında şu taleplere yer verdi:

• Mavi Vatan düzenlemesini içeren olası Türk mevzuatına açık şekilde karşı çıkılması,

• ABD'nin endişelerinin doğrudan Ankara'ya iletilmesi,

• Seyir özgürlüğü ve uluslararası denizcilik normlarına verilen desteğin yeniden vurgulanması,

• Bölgesel gerilimlerin azaltılması amacıyla müttefik ülkelerle koordinasyonun artırılması.

• 
  

Mektupta, Doğu Akdeniz'in ABD ve müttefikleri açısından stratejik öneme sahip olduğu belirtilirken, enerji güvenliği ve bölgesel iş birliklerinin korunması gerektiği ifade edildi.

"Bölgesel Gerilimleri Artırabilir" iddiası

Bilirakis ve Schneider, Mavi Vatan yaklaşımının yasalaşmasının, ABD'nin 2019 tarihli Doğu Akdeniz Güvenlik ve Enerji Ortaklığı Yasası kapsamında desteklediği Yunanistan, Güney Kıbrıs ve İsrail eksenli enerji ve güvenlik iş birliklerini olumsuz etkileyebileceğini savundu.

Kongre üyeleri, deniz yetki alanlarına ilişkin hukuki tartışmaların enerji yatırımlarını yavaşlatabileceği ve bölgesel projelerde belirsizlik yaratabileceği görüşünü dile getirdi.

Türkiye'nin Mavi Vatan yaklaşımı ne öngörüyor?

Ankara'nın üzerinde çalıştığı belirtilen düzenleme, Türkiye'nin mevcut deniz yetki alanı uygulamalarını kanuni zemine taşımayı amaçlıyor.

Taslakta öne çıkan başlıklar şöyle sıralanıyor:

• Karadeniz ve Doğu Akdeniz'deki mevcut karasuyu uygulamalarının yasal güvenceye kavuşturulması,

• Ege Denizi'nde halen uygulanan 6 deniz mili esasının korunması,

• Deniz yetki alanı ihlallerine yönelik müdahale mekanizmalarının güçlendirilmesi,

• Akdeniz'deki enerji ve güvenlik faaliyetlerinde yürütme organının koordinasyon kapasitesinin artırılması.

  
  

Doğu Akdeniz'de yeni diplomasi başlığı

Türkiye'nin Mavi Vatan yaklaşımı, Ankara tarafından denizlerdeki egemenlik haklarının korunması ve ulusal çıkarların savunulması perspektifiyle değerlendirilirken; Yunanistan ve Güney Kıbrıs başta olmak üzere bazı bölgesel aktörler tarafından farklı yorumlanıyor.

ABD Kongresi'nden gelen son çağrı ise Doğu Akdeniz'deki enerji, güvenlik ve deniz yetki alanı tartışmalarının önümüzdeki dönemde diplomatik gündemin önemli başlıklarından biri olmaya devam edeceğini gösteriyor.